Giresunlu eğitimci akademik çalışmasıyla Harşit Zaferi’ne ışık tuttu

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Giresunlu eğitimci Adnan Yazıcı, Birinci Dünya Savaşı yıllarında Rus işgaline karşı verilen mücadele sonucunda kazanılan Harşit Zaferi’yle ilgili belge ve arşivlerden yararlanarak yayımladığı kitabında, dönemin tarihini gelecek kuşaklara aktardı.

Yağlıdere Milli Eğitim Müdürlüğünde Şube Müdürü olarak görev yapan tarih öğretmeni Yazıcı, 2015’te Giresun Üniversitesinde hazırladığı yüksek lisans tezinde Harşit Savunması’nı araştırdı.

Milli Savunma Bakanlığı Arşiv ve Askeri Tarih Daire Başkanlığındaki arşivleri inceleyen Yazıcı, Harşit Savunması’yla ilgili döneme ait çok sayıda belge ve yazışmaya ulaştı, Giresun ve Gümüşhane’yi kapsayan savunma hattındaki cephe bölgelerini de inceledi.

Giresun Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Başkanı Prof. Dr. Sezai Balcı’nın danışmanlığında “Birinci Dünya Savaşı’nda Harşit Savunması” adlı kitabını 2020’de yayımlayan Yazıcı, Harşit Zaferi’ni basılı akademik çalışma haline getirdi.

“Toplamda elde ettiğimiz belge sayısı 500’ü buldu”

Yazıcı, AA muhabirine, eski adı Harşit olan, Giresun’un Doğankent ilçesinde yetiştiğini söyledi.

Çocukluğunda ailesinden Harşit Savunması hakkında anlatılanları dinlediğini belirten Yazıcı, bu nedenle de Harşit Zaferi’ne ilgi duyduğunu ifade etti.

Yazıcı, konuyla ilgili akademik ve bilimsel çalışma yapılmamasını bir eksiklik olarak değerlendirdiği için bu alanda araştırma yapmaya karar verdiğini dile getirdi.

Arşiv ve Askeri Tarih Daire Başkanlığından ilk etapta 120 belge temin ettiğini anlatan Yazıcı, “Tez çalışması bittiğinde kitap için tekrar belge talebinde bulunduk, toplamda elde ettiğimiz belge sayısı 500’ü buldu ve bunlardan kitabı oluşturduk.” dedi.

Yazıcı, Harşit Savunması’nın akademik ve bilimsel yönünün oluşmasıyla tarihi zafere ilginin de arttığına işaret ederek “Kitapla bu gerçekliği insanlar gördüğünde Harşit Savunması’yla ilgili etkinlikler ve sempozyumlar düzenlenmeye başlandı, Harşit Savunması Vakfı kuruldu. Güzel çalışmalar oldu ve şu anda da devam ediyor.” diye konuştu.

“Kitapta dönemin harita ve krokileri de yer alıyor”

Belgelerde özellikle harp cerideleri denilen günlük raporların yer aldığını vurgulayan Yazıcı, şöyle devam etti:

“Mesela, ‘Harşit Çayı’nın derinliği 1,20 metre, deniz dalgalı’ gibi ayrıntılar yansımış. Sadece savaşı değil, o günkü coğrafi atmosferi bile rapora yansıtmışlar. Savaşla, özellikle askeri yapıyla ilgili yazışmalar var. Keşif kolu ve karşılıklı taarruz faaliyetleri ile siper, istihkam çalışmaları, askerlerin ihtiyaçlarıyla ilgili teferruatlı bilgiler de belgelerde yer alıyor. Kitapta dönemin harita ve krokileri de yer alıyor.”

Yazıcı, belgelerde savaşın ekonomik ve sosyal etkilerinin de yer aldığına işaret ederek “Halkın güneye ve batıya göç etmesi, açlık ve kıtlığın hakim olduğu bilgisi var. İstanbul’a yazılan bir belgede, 80 bin muhacirin iskanından bahsediliyor. Espiye’nin Adabük bölgesinde muhtarın İstanbul’dan tohum talep etmesi bilgisi var.” dedi.

Kitapta şehitler listesine de yer verdiklerini belirten Yazıcı, “192 şehit belirledik ama bu sayı daha fazla, bizim resmi olarak çıkarabildiklerimiz bunlar.” ifadesini kullandı.

Yazıcı, araştırmayı Harşit Çayı’nın doğduğu Gümüşhane’nin Güvercinlik köyü yakınlarındaki Vauk Dağı’ndan başlattıklarını söyledi.

Harşit Çayı’nın Gümüşhane merkez, Torul ve Kürtün ile Giresun’un Doğankent ilçesinden geçip Tirebolu’nun Körliman mevkisinden denize döküldüğünü anlatan Yazıcı, vadinin doğu yakasında Rus, batı yakasında ise Türk birliklerinin yer aldığını söyledi.

Harşit’teki mücadelenin 1916-1918 yıllarını kapsadığını kaydeden Yazıcı, araştırmalarında 18 aylık dönemi ele aldıklarını belirtti.

Yazıcı, Rus birliklerinin bu dönemde Harşit hattının batısına geçemediğini vurguladı.

Rus birliklerine karşı gerçekleştirilen Kabaktepe Harekatı’na da değinen Yazıcı, “7 Kasım’ı 8 Kasım’a bağlayan gece Gümüşhane’nin Kürtün ilçesinin Güvende Yaylası’ndaki Dikme mevkisinde Türk birlikleri harekata başlıyor. Kabaktepe’yi ele geçirerek oradaki Rus birliklerini bertaraf ediyorlar. Kabaktepe bölgenin savunmasında önemli bir yer.” değerlendirmesinde bulundu.